İnsan dərisindən ev   |   Süni mayalanmada hansı risklər ola bilər   |   Yasəmən ətri əsəbləri sakitləşdirir   |   Şokolad qan təzyiqini azaldır   |   Avropa Şurası Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatını yıxıb-sürüdü   |   “Şiddət və qəddarlıq əks etdirən videoların yayımlanması qadağan edilməlidir”   |   Gecə təngnəfəsliyi ölümə gətirib çıxarır   |   Ağrıkəsicilər xərçəngi öldürür   |   Qaradərili insanlar daha sakit olurlar   |   Kişilər həyat yoldaşlarını gözəlliyinə görə seçirlər   |   Gizli xəstəliklərin aşkar əlaməti - başgicəllənmə   |   Mavi gözlülərin genetik atası eyni olub   |   Təmiz havada gəzmək intellektual səviyyəni artırır   |   Qohumlarla cinsi əlaqə - psixika pozgunluğu yoxsa...   |   Hamiləlik testi mobil telefonla yoxlana biləcək   |   Üçlü sinirin nevralgiyası. Patologiyanın səbəbləri, simptomları, əlamətləri, diaqnozu və müalicəsi.   |   Boşanma kişilərə də təsir edir   |   Qadının 4 toxunulmaz nöqtəsi 18+   |   Şokolad üzərindəki ağlar nəyin əlamətidir   |   Karyera və uşaq doğurmaqda qadınlara məsləhət   |   Uzunömürlülüyün sirri   |   Kompüter oyunları səhvsiz qərar verməyə zəmin yaradır   |   İtlər xanımlarda allergiya risqini azaldır   |   Partenofiliya - bakirə qızlara meyl   |   Ürək ağılarına biğanə yanaşmayın   |   Şirniyyatı çox yemək qadınların üzlərini qırışdırır   |   Xörəyi musiqi sədaları altında hazırla   |   Hıçqırıq hansı xəstəliklərə işarədir?    |   Sitrus içkiləri böyrək daşının qarşısını alır   |   Alimlər bioloji həyatın mənbəyini tapıblar   |   Öpüşmə bəzi mikroblara qarşı immunitet yaradır   |   Qadınlar 120 il yaşaya biləcəklər   |   Siqaret və kofe "Parkinson"un qarşısını alır   |   Yaşın fərqi varmış   |   Xoruldayan insanlarda avtomobil qəzaları riski daha çox olur   |   Kök kişilər daha sədaqətlidir   |   Su filtrindən süzülən xəstəlik   |   Çox gülən qadınlar tez kökəlir   |   Sevgi ürəyə xeyirdir   |   Qız uşaqları daha çətin tərbiyə olunur   |   Orqan ticarətində Azərbaycanın da adı hallandı   |   Autizm dünyanın sonu deyil   |   Dünya Səhiyyə Təşkilatı: ət xərçəng xəstəliyi yarada bilər   |   Sarımsaq nikotini zərərsizləşdirir   |   Qadınlar yuxuya daha çox ehtiyac duyur   |   Kişilərin futbol sevgisi   |   Yuxusuzluq kökəldir   |   20 yaşadək normal çəki saxlaya bilsəniz...   |   Kişilərdə spermaya mənfi təsir göstərən 10 amil   |   Qadınlar kişilərdə nəyi xoşlayır?   |   
Tibb müəssisələrində kliniki psixoloqlar fəaliyyət göstərəcəklər

20.10.2015-ci il tarixində Azərbaycan Respublikasi Səhiyyə Naziri 86 saylı əmr imzalamışdır. Əmrə əsasən ilk dəfə olaraq Azərbaycanda tibb müəssisələrində klinik psixoloqlar fəaliyyət göstərəcəklər.

 

Ölkədə psixi sağlamlıq xidmətlərinin daha yaxşı təşkil edilməsi üçün klinik psixoloqların tibb müəssisələrində çalışması olduqca vacibdir. Psixoloqlar insanların psixi sağlamlıqla bağlı müxtəlif tələbatlarını və problemlərini aşkarlayır.

 

Belə ki, insanlar xəstəliklər zamanı təkcə fiziki baxımdan deyil, eyni zamanda müxtəlif psixoloji problemlər və emosional halətlərlə qarşılaşırlar. Bu problemlərin vaxtında aşkar olunması və həll edilməsi şəxslərin psixososial adaptasiya imkanlarını genişləndirir. Məsələn, sonsuzluqdan uzun müddət müalicə alan qadının motivasiya və tələbatlar sisteminin, əhval-ruhiyyəsinin, şəxsiyyətlərarası münasibətlər sferasının və s. qiymətləndirilməsi və psixoloji müdaxilənin təşkil edilməsi onun həyat keyfiyyətlərini yüksəldəcəkdir.

 

Psixoloqlar eyni zamanda müxtəlif psixoloji müayinə üsulları ilə yardım göstərirlər. Məsələn, hansısa ağır və xroniki xəstəliklər zamanı təkcə farmakoloji müalicə deyil, həmçinin psixoloji müdaxilə təşkil olunmalıdır (psixoloji konsultasiya, böhran hallarında müdaxilə və s. ).

 

Psixoloji problemlər təkcə psixi xəstəliklər zamanı rast gəlinmir. Belə ki gündəlik həyat şəraiti zamanı bəzən biz gözlənilmədən krizis vəziyyəti ilə üzləşə bilərik. Bu zaman psixoloqların xidməti əvəzsizdir. Beynəlxalq tədqiqatlar göstərir ki, ağır və xroniki xəstəliklər zamanı əsas müalicə ilə yanaşı psixoterapiya da aparılarsa, nəticə daha uğurlu olur. Bəzi pozuntular (post-trvamatik stress pozuntusu, obsessiv-kompulsiv pozuntu, sosial fobiya və s.) zamanı isə medikamentoz müalicənin effektivliyi nisbətən aşağı qiymətləndirilir. Bu pozuntuların aradan qaldırılmasında psixoterapiya daha səmərəli olur.

 

Psixoloqların müxtəlif səhiyyə xidmətlərində çalışmasının digər vacib aspekti maarifləndirmə işlərinin aparılmasının zəruriliyi ilə bağlıdır. Psixi sağlamlığın dəstəklənməsi və psixi xəstəliklərin profilaktikası üçün maarifləndirmə tədbirlərinin həyata keçirilməsi vacibdir.

 

Maarifləndirmə tədbirləri təkcə xəstələri deyil, eyni zamanda ailə üzvlərini də əhatə edir. Ailə üzvləri adətən psixi xəstəliklər zamanı şəxsə necə yanaşmalı və rəftar etməli olduqlarını bilmirlər. Məhz bununla bağlı onlar stress keçirə bilərlər. Psixoloqlar ailələr və pasiyentlərlə bir yerdə işləyəndə məsələnin həlli yolları ilə bağlı cox yaxşı qərarlar qəbul edə və problemdən çıxış yolları tapa bilərlər.

 

Psixoloq fəaliyyətinin digər aspektlərindən biri də burda bəzi diaqnostik alətlərin və instrumentlərin mövçudluğudur ki, bunlar başqa sahələrdə yoxdur. Bu alətlər yalnız diaqnoz qoymaq üçün istifadə edilmir. Onlar eyni zamanda pozuntunun ağırlıq dərəcəsini, həyat keyfiyyətlərini, adaptasiya səviyyəsini, şəxsi xüsusiyyətlərini, qabiliyyətləri və s. qiymətləndirir. Bu səbəbdən sağlam insanların işə yararlılığının qiymətləndirilməsi, çağırışçıların hərbi-tibbi ekspertizası, və ya məhkəmə ekspertizası zamanı psixoloqların rolu əvəzsiz ola bilər.

 

Adətən psixiatr və psixoloq peşəsi qarışıq salınır. Psixiatriya və psixologiya ayrı-ayrı ixtisas sahələri olub pasiyentlərə yanaşma istiqamətlərinə görə bir-birlərindən fərqlənirlər. Psixiatr həkimdir, onlar psixi pozuntuların bioloji aspektlərinə daha çox önəm verərərək psixofarmakoterapiyadan istifadə edirlər. Lakin həmin xəstələrin digər problemləri də ola bilər.

 

Məsələn, şəxsiyyətlərarası münasibətlərdə problemlər, təhsillə bağlı olan problemlər, aşağı özünüqiymətləndirmə və aşağı motivasiya, stressin qarşısının alınması kimi məsələlərin həll edilməsi psixoloji müdaxilələr vasitəsilə həyata keçirilir.

 

Sadalanan problemlərin aradan qaldırılması psixiatrik, medikamentoz müdaxilə ilə mümkün deyildir. Psixoloq psixiatr olmasa da, bu problemləri necə həll edilməsi ilə bağlı biliklərə malikdir. Ən yaxşı nəticələr o zaman özünü göstərir ki, psixoloqlar psixiatrlarla əməkdaşlıq edir və insanlara kompleks şəkildə yardım göstərirlər.

 

Məhz bu səbəbdən Elmi Tədqiqat İnstitutlarında, Tibb mərkəzlərində, Akad. Mirqasımov adına Respublika Klinik Xəstəxanasında, Respublika Perinetal Mərkəzində və s. yerlərdə Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən psixoloq ştatı açılacaq və klinik psixoloqlar burada fəaliyyət göstərəcəkdir. Bu müəsissələrdə psixoloqların fəaliyyət göstərməsi ilə müalicəyə müasir və hərtərəfli yanaşma həyata keçiriləcəkdir.

 

Səhiyyə Nazirliyi Mətbuat Xidmətinin Məlumatı

Baxış sayı
Ay ərzində: 17
Bütünlüklə: 590